Search icon

Co to jest scam? Jak rozpoznać wyłudzenie i nie dać się oszukać?

16.08.2021 |
| Clock Przeczytasz w 4 Minuty
Co to jest scam? Jak rozpoznać wyłudzenie i nie dać się oszukać?
Przeczytasz w 4 Minuty
Zwiększ rozmiar tekstu

Choć coraz częściej się o nim słyszy, to jednak nadal niewiele osób wie, czym jest scam. Warto więc zapoznać się z tym pojęciem, jeśli chcesz być bezpieczny w internetowym świecie. Głównie chodzi tu o nawiązywanie relacji, nawet tych biznesowych, które mogą wyrządzić Ci niemałe szkody, jeśli nie będziesz wystarczająco czujny.

Zjawisko scamu zatacza coraz większe kręgi, dlatego dowiedz się, jak się przed nim chronić i nie paść ofiarą “znajomych” z Internetu.

Spis treści:

Co to jest scam?

Scam jest po prostu formą oszustwa, do którego doprowadza się po wzbudzonym zaufaniu względem drugiej osoby.

Oszuści działają na wyobraźnię, oferując niekiedy oszukiwanej osobie sowitą formę wynagrodzenia. Jednak jest to o tyle perfidne oszustwo, gdyż opiera się na zdobytym zaufaniu ofiary.

Główną zasadą działania oszustów jest nakłanianie swojej ofiary np. do powierzenia swoich danych osobowych czy środków pieniężnych.

Scam jest coraz bardziej praktykowany w sieci i rozpowszechnia się za pomocą stron internetowych, które powstają właśnie po to, aby móc wyłudzić potrzebne oszustom zasoby. Osoby praktykujące scam często podszywają się pod firmy usługowe np. kurierskie.

Popularne scamy – scamming w internecie

Chcesz wiedzieć, jak działają scamerzy? Poniżej opiszemy najpopularniejsze w Polsce formy scamu. Znajdziesz wśród nich:

  • Oferty produktów w zaskakująco niskich cenach.
  • Niespodziewane nagrody bez udziału w konkursach.
  • Prośby o wsparcie dla biednych rodzin, które nie mają za co żyć (w tym przypadku proszą Cię o przelew za pomocą karty kredytowej).
  • Krążą również historie o spadku, który możesz otrzymać, jeśli wesprzesz jakąś firmę ubezpieczeniową, wpłacając konkretną kwotę prowizyjną.

Przykładów scamu można podać wiele, dlatego zawsze należy dokładnie przeanalizować daną sytuację, zanim zapadnie decyzja przekazania danej kwoty, wpisania swoich danych osobowych, czy numeru karty kredytowej w podejrzanych witrynach.

Wyjątkowo niska cena za produkt – to może być scam

Jednym z bardziej popularnych przykładów jest np. niższa cena za produkt, który chcesz kupić. Masz np. upatrzony nowy smartfon, którego cena rynkowa wynosi 2000 zł. Jednak nagle trafiasz na ofertę innego, nieznanego sobie sklepu internetowego, który oferuje ten sam telefon za kwotę 1500 zł.

Osoby, które nie są zbyt uważne, pomyślą pewnie, że jest to okazja, aby zakupić świetny towar w niższej cenie. Natomiast pierwsze, co powinno się zrobić, widząc taką ofertę, to zapoznać się z regulaminem sklepu, sprawdzić wszystkie jego dane, aby upewnić się, że nie jest to oszustwo.

Niestety wiele osób, szybko przekonuje się do takich ofert z wyjątkowo niskimi cenami. W ten sposób padają ofiarą scamu, podając numer swojej karty kredytowej. Pieniądze zostają wysłane, a klient zostaje z niczym, ponieważ była to fałszywa strona internetowa.

Niespodziewana nagroda – to może być scam

Innym przykładem są nagrody, które można wygrać w Internecie. Możesz zostać poproszony o kliknięcie linka, który przeniesie Cię do okienka, w którym należy wpisać dane karty kredytowej, abyś mógł otrzymać nagrodę.

Jednak prawda jest taka, że nagrody nie otrzymasz, a oszust w ten sposób otrzymuje informację na temat numeru Twojej karty, aby móc wykorzystać ją do swoich celów.

Phishing i scam – podobieństwa

Scam jest dość mocno połączony z phishingiem, ponieważ oba zjawiska dotyczą wyłudzeń danych osobowych i innych wrażliwych informacji za pomocą Internetu.

W przypadku phishingu i scamu możesz otrzymywać podejrzane linki, w które nie powinno się klikać.

Na przykład możesz otrzymać takie linki, aby zdobyć daną nagrodę podając numer karty kredytowej. Ktoś może podszywać się pod Twojego znajomego na Facebooku, aby wyłudzić pożyczkę pieniędzy.

Możesz też dostać fałszywego maila ze swojego banku o tym, aby zmienić dane do logowania. W momencie, kiedy to zrobisz, oszust przechwytuje wszystkie dane i ma swobodny dostęp do Twojego konta.

Więcej na temat phisingu dowiesz się z artykułu:
Co to jest phising?
Co to jest phishing? Jak chronić się przed wyłudzeniem danych?

Influencerzy i scam

Doskonałym przykładem scamu jest również działanie niektórych influencerów, żerujących na naiwności swoich fanów. Dziś wielu młodych ludzi przestaje szukać autorytetów w starszym pokoleniu. Szukają go zupełnie gdzie indziej – najczęściej w mediach społecznościowych.

Niestety wielu influencerów nie liczy się z osobami, które je obserwują. Promują oni produkty, których nie posiadają lub są wątpliwej jakości (np. pochodzą ze sklepów wykorzystujących dropshipping).

Jeśli jesteś więc influencerskim fanem i dodatkowo uwielbiasz robić zakupy przez Internet, często powołując się na polecenia ulubionego influencera, koniecznie zajrzyj do poniższego artykułu.

Jak chronić się przed oszustwem typu scam?

W pierwszej kolejności zawsze zachowuj czujność.

  • Nie wierz naiwnie, że wszystko, co widzisz w Internecie, jest prawdą (najczęściej jest odwrotnie).
  • Kiedy spotyka Cię jakaś okazja, sprawdź, ile jest w tym prawdy.
  • Zanim zrobisz zakupy w jakimkolwiek sklepie internetowym, zapoznaj się z jego danymi, regulaminem i opiniami na jego temat.
  • Jeżeli zauważysz, że strona, na której jesteś, nie korzysta z zaszyfrowanego połączenia SSL – nie ryzykuj, podając swoje dane osobowe lub numer karty kredytowej.
  • Nie klikaj w wątpliwe linki, zawsze sprawdzaj, czy to faktycznie bliski znajomy z Facebooka prosi Cię o pomoc, a może jednak ktoś się pod niego podszywa.

Pamiętaj, że scam opiera się na zaufaniu, a Internet nie jest miejscem, które można nazwać w pełni bezpiecznym. Dlatego uważaj, jakie działania podejmujesz na jego terenie.

Jak bezpiecznie płacić za zakupy online?
10 zasad bezpiecznych płatności w Internecie

Mogą Cię zainteresować:

Z wykształcenia dziennikarz prasowy i coach. Tworzeniem treści zajmuje się zawodowo od kilku lat. Pisanie i dobra książka są nieodłącznymi atrybutami w jej życiu. Po latach doszła pasja do gotowania i sprzedaży. Uwielbia nowe technologie, które na co dzień może wykorzystywać w swoim życiu. Uparcie dąży do osiągania celów i nawet dobrze jej to wychodzi.